Cơ quan sinh sản của nam giới hoạt động để sản xuất và phóng tinh dịch trong quá trình giao hợp. Hệ sinh sản nam cũng tạo ra hormone giới tính, giúp bé trai phát triển thành người trưởng thành về sinh lý trong giai đoạn dậy thì. Khi một bé trai ra đời, cơ thể bé đã cấu tạo đầy đủ cơ quan sinh sản, nhưng cơ quan này vẫn chưa có khả năng hoạt động. Khi dậy thì, khoảng từ 9 tới 15 tuổi, tuyến yên – nằm ở gần não – tiết ra hormone, kích thích tinh hoàn sản sinh testosterone, gây ra nhiều thay đổi về thể chất.

Cơ quan sinh sản nam giới hoạt động như thế nào?

Tùy thuộc vào cơ địa mỗi người, những thay đổi này có thể xảy ra ở các thời điểm khác nhau. Tuy nhiên, các giai đoạn dậy thì đều theo trình tự chung:

  • Trong suốt giai đoạn đầu của dậy thì, bìu và tinh hoàn phát triển lớn hơn.
  • Sau đó, dương vật dài ra, túi tinh và tuyến tiền liệt cũng phát triển.
  • Lông phát triển ở vùng mu và sau đó đến mặt và nách. Trong lúc đó, giọng nam cũng trở nên trầm hơn.
  • Nam giới cũng trải qua thời kỳ tăng trưởng nhảy vọt khi dậy thì, đạt tới chiều cao và cân nặng của người trưởng thành.

Một khi nam giới trưởng thành, họ sẽ tiết ra hàng triệu tinh trùng mỗi ngày. Mỗi tinh trùng có kích thước rất nhỏ: chỉ dài khoảng 0.05 mm. Tinh trùng phát triển trong hệ thống ống dẫn siêu nhỏ gọi là tiểu quản sinh tinh. Những tiểu quản này chứa các tế bào đơn giản hình tròn, trong quá trình dậy thì, testosterone và những hormone khác khiến chúng trở thành các tế bào tinh trùng. Tế bào phân chia và biến đổi cho tới khi có hình dạng đuôi ngắn, như con nòng nọc. Đầu tế bào chứa gen. Tinh trùng dùng đuôi đẩy và di chuyển vào mào tinh hoàn, nơi nó hoàn thành quá trình phát triển. Tinh trùng mất khoảng 4 tới 6 tuần để di chuyển vào mào tinh hoàn. Sau đó, tinh trùng tiếp tục vào ống dẫn tinh. Túi tinh và tuyến tiền liệt sản xuất ra dịch trắng gọi là tinh dịch.

Dương vật thường mềm, chỉ cương khi được kích thích. Khi dương vật đạt trạng thái cương, mô trong dương vật được truyền máu, đặc và cứng. Trạng thái này giúp dương vật dễ dàng đưa vào âm đạo khi giao hợp. Khi dương vật được kích thích và cương lên, các cơ của cơ quan sinh sản co lại và nén tinh dịch qua hệ thống ống dẫn và niệu đạo. Tinh dịch được đẩy ra khỏi cơ thể nam giới qua niệu đạo – quá trình này gọi là sự xuất tinh. Mỗi lần xuất tinh có thể tới 500 triệu tinh trùng.

Trong quá trình giao hợp, tinh dịch được đưa vào âm đạo người nữ. Từ âm đạo, tinh trùng tiến vào cổ tử cung, sau đó vào tử cung nhờ sự co tử cung. Nếu trứng trưởng thành nằm trong ống dẫn trứng, một tế bào tinh trùng có thể lọt vào nó và sự thụ tinh diễn ra.

Trứng được thụ tinh lúc này được gọi là giao tử cái và chứa 46 nhiễm sắc thể – một nửa là từ trứng, nửa kia là từ tinh trùng. Vật chất di truyền từ nam và nữ kết hợp tạo thành cá thể mới. Giao tử cái phân chia nhiều lần và phát triển trong tử cung, hoàn thiện quá trình mang thai, tạo thành phôi thai, rồi bào thai, cuối cùng thì trẻ sơ sinh chào đời.

Những vấn đề ảnh hưởng tới hệ sinh sản nam giới

Như các bạn đã biết, bộ phận sinh sản nam giới bao gồm phần tinh hoàn và dương vật, những yếu tố ảnh hưởng đến bô phận sinh dục đều tác động ít nhiều đến khả năng sinh sản của nam giới. Dưới đây là một số ví dụ về rối loạn hệ sinh sản ở nam giới:

Rối loạn bìu, tinh hoàn, và mào tinh hoàn

Những yếu tố ảnh hưởng đến dịch bìu có thể bao gồm tinh hoàn, mào tinh hoàn hoặc chính bìu.

  • Tổn thương tinh hoàn: Chỉ cần một tổn thương nhỏ tới tinh hoàn cũng gây ra đau đớn, bầm hoặc sưng. Hầu hết những tổn thương tới tinh hoàn xảy ra khi tinh hoàn bị tác động mạnh do chơi thể thao hoặc chấn thương. Xoắn tinh hoàn là một dạng tổn thương tinh hoàn, khi đó, một tinh hoàn bị xoắn, khiến nó bị nghẽn máu. Đây là trường hợp nghiêm trọng cần được điều trị kịp thời, nhưng may là không quá phổ biến.
  • Giãn tĩnh mạch thừng tinh: Đây là hiện tưỡng tĩnh mạch sưng bất thường của mạng lưới tĩnh mạch trong tinh hoàn. Giãn tĩnh mạch thừng tinh thường phổ biến với nam giới trong tuổi dậy thì. Giãn tĩnh mạch thừng tinh thường không gây hại, tuy nhiên một số trường hợp, nó có thể hủy hoại tinh hoàn, giảm sự tạo tinh trùng. Vì thế nam giới cần đến gặp bác sĩ nếu tinh hoàn có vấn đề bất thường.
  • Ung thư tinh hoàn: Đây là một trong những loại ung thư phổ biến nhất ở nam giới trước 40 tuổi. Bệnh này xảy ra khi tế bào trong tinh hoàn phân chia bất thường, tạo nên khối u. Ung thư tinh hoàn có thể lan ra phần khác của cơ thể. Nhưng nếu được phát hiện kịp thời, khả năng chữa khỏi là rất cao. Tất cả nam giới nên tự kiểm tra tinh hoàn thường xuyên để phát hiện bệnh sớm nhất có thể.
  • Viêm mào tinh hoàn: mào tinh hoàn là ống xoắn dạng ruột gà nối tinh hoàn với ống dẫn tinh. Viêm mào tinh hoàn thường là do nhiễm trùng, nguyên nhân có thể là do các bệnh lây qua đường tình dục gây ra bởi vi rút Chlamydia. Viêm mào tinh hoàn gây ra đau đớn và có hiện tượng sưng một trong hai tinh hoàn.
  • Tràn dịch tinh mạc: Tràn dịch tinh mạc xảy ra khi dịch tích tụ trong màng bao quanh tinh hoàn. Tràn dịch tinh mạc có thể khiến sưng bìu quanh tinh hoàn nhưng thường không gây đau. Trong một số trường hợp, phẫu thuật là biện pháp cần thực hiện.
  • Thoát vị bẹn: khi thành khoang bụng bị hở ra và đẩy một đoạn ruột vào bên trong bìu, tình trạng này gọi là thoát vị bẹn. Thoát vị có thể trông như ruột bị lồi ra hoặc sưng phồng lên trong vùng háng. Bệnh này có thể chữa nhờ phẫu thuật.

Rối loạn dương vật

Những rối loạn ảnh hưởng tới dương vật bao gồm:

  • Viêm dương vật: triệu chứng bao gồm nổi mẩn đỏ, ngứa, sưng và đau. Chứng viêm quy đầu thường xảy ra khi đầu dương vật bị viêm do vi khuẩn, gọi là viêm bao quy đầu.
  • Tật lỗ tiểu lệch dưới: là một loại rối loạn mà niệu đạo hở ra bên dưới dương vật, không phải ở đầu dương vật.

Nếu bạn nghi ngờ mình có triệu chứng của bệnh hoặc có thắc mắc về việc phát triển và tăng trưởng của mình, hãy trao đổi với gia đình hoặc bác sĩ.